Mantelzorg voor je ouders: hoe doe je dat?
Mantelzorg voor je ouders: wat is dat eigenlijk?
Bijna iedereen helpt zijn ouders wel eens bij een taak of activiteit die ze zelf niet (meer) kunnen, maar niet alle activiteiten vallen onder mantelzorg. Als je vader hoogtevrees heeft en zelf de ladder niet op durft te klimmen is het heel fijn als je hem helpt, maar dat scharen we niet onder mantelzorg. Toch is het niet altijd even duidelijk wat wel en niet onder mantelzorg valt. Dit komt doordat er veel activiteiten zijn die onder mantelzorg vallen. Daarnaast is er ook een overgangsgebied tussen iemand even ergens mee helpen en intensieve zorg. De zorg voor familie of een naaste wordt soms ongemerkt intensiever als de gezondheid verslechterd.
Kenmerken mantelzorg
We zetten een aantal duidelijke kenmerken van mantelzorg voor je op een rij:
- Mantelzorg is zorg over een langere periode, vaak meer dan drie maanden
- Er bestaat een sociale band tussen de mantelzorger en degene die de zorg ontvangt
- Mantelzorg is onbetaald
- Mantelzorgers verlenen de hulp naast hun reguliere baan of studie
Mantelzorg wordt dus niet beroepsmatig gedaan en er is ook een belangrijk verschil met vrijwilligerswerk in de zorg. Mantelzorg voor ouders kent namelijk een belangrijk sociaal element, want er is sprake van een band tussen de mantelzorger en de ontvanger. Je kunt dus mantelzorger zijn voor je ouders, partner, kind of buurman, maar niet voor een wildvreemde. Daar zit ook meteen de kern van het verhaal. Mantelzorg doe je vaak niet vrijwillig, het overkomt je. Doordat deze zorg uit liefde gegeven wordt en – in tegenstelling tot vrijwilligerswerk – niet geregistreerd staat is het belangrijk om mantelzorgers ondersteuning te bieden en te helpen waar dat nodig is. Die hulp én een luisterend oor bieden we bij Dynamo.
Hier moet je op letten bij mantelzorg voor je ouders
Mantelzorg voor ouders begint vaak klein, maar kan enorm intensief worden naarmate de gezondheid van de ouder verslechtert. Dit kan een heel abrupt moment zijn, bijvoorbeeld door een herseninfarct. Maar het komt ook voor dat iemands gezondheid geleidelijk achteruitgaat door ouderdom of door een progressieve aandoening als reuma. Wat er in een familie speelt en welke zorg er precies nodig is, kan dus enorm verschillen.
Wat de onderliggende oorzaak ook mag zijn, het is belangrijk om de zorg in goede banen te leiden. Dit doe je niet alleen door rekening te houden met degene die zorg nodig heeft, het is ook heel belangrijk om de zorgverlener(s) niet uit het oog te verliezen! Mantelzorg kan intensief en zowel fysiek als emotioneel belastend zijn. Daarom hebben we voor je op een rij gezet waar je rekening mee moet houden als je mantelzorg aan je ouders, buurvrouw of goede vriend geeft. Met onze nuttige tips wordt de mantelzorg beheersbaar en voorkom je dat je er zelf aan onderdoor gaat.
Tips
Tip #1: De zorgtaken verdelen
Als je vader of moeder veel mantelzorg nodig heeft, is het raadzaam om de zorgtaken te verdelen. Heb je familie, vrienden of kennissen in de buurt wonen? Vraag hen dan of ze je willen helpen bij de verzorging van je ouders. Niet iedereen zal namelijk uit zichzelf hulp aanbieden, maar als je vraagt of ze je willen helpen zijn er vast wel mensen te vinden die iets willen doen. Alle beetjes helpen, dus ook kleine bijdrages als even boodschappen halen of een ommetje maken door de wijk.
Het is goed om vooraf een inschatting te maken van welke taken er allemaal zijn en waar je hulp bij kunt gebruiken. Als er meerdere mensen zijn die willen helpen bij de mantelzorg, heb je bovendien altijd wel iemand beschikbaar bij onverwachte situaties. Geef je op dit moment nog geen mantelzorg voor je ouders, maar verwacht je dat dit in de nabije toekomst wel gaat gebeuren? Dan is het verstandig om hier alvast over na te denken.
Tip #2: Vergeet jezelf niet
Doordat er een emotionele band bestaat tussen degene die mantelzorg verleent en de ontvanger, kan mantelzorg emotioneel erg zwaar zijn. Als je als onderdeel van je mantelzorg veel moet tillen, komt daar ook nog eens een fysieke belasting bij. Het is daarom goed om je eigen welzijn niet te vergeten en duidelijk je grenzen aan te geven. Mantelzorg is geen verplichting, maar wordt uit liefde gedaan. Gun jezelf daarom op zijn tijd ook een beetje ontspanning!
Zorgen dat jezelf niet overbelast raakt doe je niet alleen door af en toe even iets leuks voor jezelf te doen. Minstens zo belangrijk is het om duidelijk je grenzen aan te geven. Het is niet verwonderlijk dat veel jonge mantelzorgers dit lastig vinden. Je wilt immers dat het goed gaat met je ouders.
Daarnaast heb je ook nog allerlei andere werkzaamheden, zoals een baan, studie, gezin of sport. Ongemerkt kun je daarbij je grenzen steeds verder verleggen of er structureel overheen gaan. Op de lange termijn kan dit leiden tot lichamelijke klachten, stress of een burn-out.
Worstel je met het aangeven van je grenzen? Op de website van Mantelzorg NL kun je gratis een handig e-book over dit onderwerp downloaden. Praten over lastige onderwerpen helpt ook en we geven je graag advies. Je kunt contact opnemen met Dynamo als je jouw dilemma of uitdagingen wilt bespreken.
Tip #3: Houd de regie
Als mantelzorger ben je een belangrijke schakel tussen degene die zorg nodig heeft en zorg verlenende instanties. Jij weet goed wie je ouders zijn, met welke zorgvraag ze te maken hebben en wat voor hen belangrijk is. Het zorglandschap is complex, het is daarom heel belangrijk om zelf de regie te hebben op dit punt. Ga daarom als dat mogelijk is mee naar zorgbesprekingen en geef daarin ook duidelijk aan wat je zelf wel en niet kunt doen. Door zelf de regie te houden over de mantelzorg voor je ouders, zorg je dat zorgverleners goed in beeld hebben welke zorg nodig is.
Dit geldt niet alleen voor de zorg die nu nodig is, maar ook in de toekomst. Bij progressieve aandoeningen is het goed om bespreekbaar te maken wat je wel en niet kunt doen. Kan iemand nog thuis blijven wonen of is het beter om naar een zorginstelling te gaan? Wie denken er mee over beslissingen als je ouders dat niet meer zelfstandig kunnen? Het zijn moeilijk vraagstukken en sommige situaties zijn lastig om te accepteren. Voel je daarom nooit bezwaard om hulp of advies te vragen.
Ondersteuning voor mantelzorgers in Amsterdam Oost en Zuid
Omdat mantelzorg al zwaar genoeg is, biedt Dynamo ondersteuning voor mantelzorgers. In Amsterdam Oost en Zuid bieden we mantelzorgers wat zij nodig hebben. Dit doen we in de vorm van activiteiten, informatiebijeenkomsten en een steunpunt voor mantelzorgers. Een mantelzorgconsulent van Buurtteam Amsterdam geeft voorlichting en kan je helpen bij het regelen van bepaalde voorzieningen. We kijken samen naar de situatie van je ouders en bieden jou als mantelzorger wat je nodig hebt. Of je nu hulp nodig hebt bij het invullen van formulieren of gewoon een luisterend oor zoekt, bij Dynamo kun je altijd terecht.
Naast advies en hulp, bieden we mantelzorgers ook de broodnodige ontspanning en de mogelijkheid om in contact te komen met andere mantelzorgers. Je ziet het, je staat er niet alleen voor. Elke maand organiseren we in het Oosterpakhuis in Amsterdam een themalunch. We nodigen een spreker uit die informatie of achtergronden bij het thema geeft. Aansluitend gaan we met elkaar in gesprek. We sluiten de bijeenkomst af met een heerlijke lunch.
Daarnaast organiseren we ook Mokumse Mantelzorgers on the Move, een ontspannen middag voor mantelzorgers uit Amsterdam Oost. We gaan deze middag iets leuks doen, zodat jij even tijd voor ontspanning hebt. De middag heeft elke keer een andere invulling. De ene keer gaan we de natuur in, een andere keer doen we een stadswandeling of kijken een film. Even een momentje voor jezelf tussen je drukke leven en de mantelzorg door! Op onze website staat het activiteitenprogramma en je vindt er informatie over hoe je je kunt aanmelden.
Wil je op de hoogte blijven van de mantelzorgactiviteiten in Amsterdam Zuid? Schrijf je dan in voor onze Dynamo Mantelzorg Zuid nieuwsbrief.
Mantelzorg voor je ouders, waar moet je beginnen?
Er komt veel op je af als je mantelzorg aan je ouders gaat geven, dus waar moet je beginnen en hoe zorg je dat je de extra hulp vindt die je nodig hebt? Gelukkig hoef je het wiel niet zelf opnieuw uit te vinden, want bijna elke gemeente in Nederland heeft een mantelzorg steunpunt. Dit is altijd een goed punt om te beginnen bij het organiseren van de zorg. In Amsterdam kun je hiervoor onder andere terecht bij welzijnsorganisatie Dynamo. Voel je niet bezwaard om hulp in te roepen, wij helpen je om de mantelzorg voor je ouders in goede banen te leiden. Neem vandaag nog contact op als je vragen hebt!
